Gầu tải liệu

Tổng quan sản phẩm gầu tải liệu

• Để chế tạo một hệ thống gầu tải liệu (Bucket Elevator) hoạt động ổn định, bền bỉ và đạt năng suất tối ưu, quy trình đòi hỏi sự kết hợp chặt chẽ giữa tính toán kỹ thuật và giải pháp gia công cơ khí chính xác. Tùy thuộc vào tính chất vật liệu (bột mịn, hạt nông sản, hay vật liệu nặng như cát đá), phương án chế tạo sẽ có những điều chỉnh phù hợp.
  Dưới đây là giải pháp thiết kế và quy trình chế tạo gầu tải liệu tiêu chuẩn công nghiệp:

  

• 1. Phân loại cấu trúc gầu tải theo mục đích sử dụng
  Trước khi bắt tay vào gia công, bạn cần xác định dòng chảy vật liệu để lựa chọn kiểu gầu tải:
  • • Gầu tải đứng ly tâm (Centrifugal): Tốc độ chạy nhanh (1.2 – 2 m/s). Gầu múc thưa nhau, tận dụng lực ly tâm để hất vật liệu ra ngoài ở đỉnh gầu. Phù hợp cho vật liệu nhẹ, khô rời (gạo, hạt nhựa, thức ăn chăn nuôi).
    • Gầu tải đứng liên tục (Continuous): Tốc độ chậm (0.5 – 1 m/s). Các gầu múc xếp sát nhau, vật liệu trượt theo lưng gầu trước để ra ngoài. Phù hợp cho vật liệu nặng, dễ vỡ vụn hoặc có tính ma sát cao (than, cát, xi măng).
    • Gầu tải chữ Z / Chữ chữ L: Chạy kết hợp cả phương ngang và đứng, gầu treo tự do trên xích đôi. Phù hợp cho thực phẩm, nông sản cần bảo vệ nguyên vẹn hình dáng (hạt điều, mì tôm, bánh kẹo).
  2. Giải pháp chế tạo các bộ phận cốt lõi
  a. Phần đầu gầu (Head Section) & Hệ truyền động
  • • Cấu tạo: Gồm động cơ, hộp giảm tốc, trục chủ động, puli (hoặc đĩa xích) và cửa xả liệu.
    • Biện pháp gia công:
      • • Mặt vách trong của đầu gầu – nơi vật liệu va đập mạnh khi bị hất ra – cần được lót thêm tấm cao su chịu mài mòn hoặc tấm nhựa UHMW-PE để giảm tiếng ồn và tránh mòn thủng vỏ inox/thép.
        • Tích hợp cơ cấu chống quay ngược (Backstop) trên trục hoặc hộp số. Bộ phận này giữ cho băng gầu không bị tuột dốc do trọng lượng vật liệu khi máy đột ngột mất điện.

  b. Thân gầu (Casing / Trunking)
  • • Kết cấu: Thân gầu được gia công thành từng module dạng hộp chữ nhật dài từ 2m – 3m, liên kết với nhau bằng mặt bích và bu-lông.
    • Biện pháp gia công: Cắt chấn CNC thép tấm hoặc Inox 304 độ dày từ 2mm – 4mm. Mặt bích ở hai đầu module phải được hàn vuông góc tuyệt đối trên đồ gá cố định để khi dựng thẳng đứng toàn bộ hệ thống, gầu tải không bị nghiêng, vặn hành trình.
  c. Phần chân gầu (Boot Section) & Cơ cấu căng
  • • Cấu tạo: Gồm trục bị động, phễu nạp liệu và bộ phận căng băng/xích.
    • Biện pháp gia công:
      • • Thiết kế cửa nạp liệu có góc nghiêng phù hợp giúp vật liệu đi vào mượt mà, không bị dồn ứ dưới đáy.
        • Bố trí cơ cấu căng bằng vít tải hoặc lò xo hai bên vách đáy để dễ dàng căn chỉnh độ căng của dây băng/xích tải trong quá trình vận hành định kỳ.

  d. Bộ phận chịu tải (Dây băng / Xích & Gầu múc)
  • Dây băng tải cao su (Belt): Chọn loại băng tải cao su lõi vải EP (từ 3 đến 5 lớp bố) tùy thuộc chiều cao và tải trọng. Khoảng cách định vị lỗ bắt gầu trên băng phải được đục bằng máy đột chuyên dụng để đảm bảo độ chính xác đều tăm tắp.
  • Gầu múc (Buckets):
    • Ngành thực phẩm/nông sản: Gia công gầu bằng nhựa PP, ABS cấp thực phẩm để giảm trọng lượng, chống dính và an toàn vệ sinh.
    • Ngành nặng (Khoáng sản, xi măng): Sử dụng gầu thép đúc hoặc inox chấn hàn vách dày để chịu ma sát và nhiệt độ.

• Gầu tải liệu được sử dụng để vận chuyển các vật liệu dạng bột, dạng hạt và khối nhỏ theo phương thẳng đứng hoặc nghiêng (trên 70°). Ưu điểm của xe nâng gầu: kích thước mặt cắt ngang nhỏ, cho phép hệ thống băng tải được bố trí gọn gàng; chiều cao nâng lớn và có độ nén tốt… Nhược điểm: Độ nhạy cao trước tình trạng quá tải; các bộ phận phễu và lực kéo dễ bị hư hỏng.
• Đai gầu: miếng kéo giữa đầu máy nâng gầu và bánh sau.Lựa chọn chiều dài: Chọn chiều dài phù hợp theo chiều cao nâng của thang máy. Nói chung, nới lỏng bộ phận cố định bánh xe đuôi và nâng nó lên vị trí cao nhất (giảm thiểu khoảng cách giữa hai bánh), sau đó đo chiều dài.Chiều dài đai gầu = 2* (khoảng cách giữa bánh đầu và bánh sau) + đường kính bánh đầuLựa chọn chiều rộng: Chọn chiều rộng phù hợp theo chiều dài và chiều rộng của một thùng thang máy.Chiều rộng đai gầu: = chiều rộng gầu đơn – 2* (25-30mm)Lựa chọn mô hình đai gầu: Chọn mô hình đai gầu phù hợp theo chiều cao nâng, đường kính của bánh đầu và bánh sau, đặc tính vật liệu và công suất nâng. Nói chung yêu cầu tính toán chi tiết.Gầu: Bộ phận của gầu nâng để nạp vật liệu.Lựa chọn chiều dài và chiều rộng của gầu tải : Chọn kích thước phù hợp theo kích thước của xô và kích thước của đai xô. Như hình dưới đây

Ứng dụng gầu tải liệu

• Gầu tải thép có Tốc độ Xả ly tâm cao 90-270 m / phút , nhiệt độ làm việc khoảng -10 ° C – 150 ° C.
• Gầu dập định hình theo tiêu chuẩn . Bề mặt nhẵn, không có mối hàn xả hết liệu hoàn toàn .
• Trọng lượng nhẹ và linh hoạt
• Không ăn mòn và không phát ra tia lửa
• Xả liệu một cách hiệu quả
• Vật liệu gầu thép hoặc Inox

Thông số kỹ thuật  gầu tải liệu

• • Năng suất tải (Q): Thường dao động từ 1 – 150 tấn/giờ (hoặc tính bằng thể tích m³/giờ). Thông số này phụ thuộc vào tỷ trọng của vật liệu và tốc độ chạy của gầu.
  • Chiều cao nâng (H): Khoảng cách từ tâm trục đáy (nạp liệu) đến tâm trục đỉnh (xả liệu). Phổ biến từ 3m – 30m (một số dòng đặc biệt có thể cao tới 50m).
  • Tốc độ vận chuyển (v):
    • • Tải ly tâm (vật liệu nhẹ, khô như lúa gạo, hạt nhựa): Tốc độ nhanh, từ 1.2 – 2.5 m/s.
      • Tải liên tục (vật liệu nặng, dễ vỡ vụn hoặc dạng bột mịn): Tốc độ chậm hơn, từ 0.5 – 1.0 m/s.

• • Chất liệu gầu: Nhựa PP / ABS / Nylon (nhẹ, dùng cho thực phẩm, nông sản, hạt nhựa) hoặc Inox 304 / Thép hợp kim (chịu mài mòn, dùng cho cát, xi măng, than đá).
  • Kích thước gầu múc: Được ký hiệu theo dạng Dài x Rộng x Sâu (Ví dụ: gầu nhựa cỡ nhỏ 140x100x110 mm, gầu cỡ lớn 300x180x150 mm…).
  • Thể tích gầu (V): Dung tích chứa của một gầu đơn lẻ (thường tính bằng Lít hoặc m³), phổ biến từ 0.5L, 1L, 2.5L, 3.6L cho đến 10L.
  • Bước gầu (a): Khoảng cách tâm giữa hai gầu múc liên tiếp nhau dính trên dây băng hoặc xích. Thường dao động từ 150mm – 400mm.

• • Dây băng tải (Belt): Nếu dùng gầu tải dạng băng, thường chọn băng tải cao su lõi vải EP (EP100, EP150, EP200) với số lớp bố từ 3 đến 6 lớp để đảm bảo khả năng chịu lực kéo giãn. Chiều rộng băng phải lớn hơn chiều dài gầu từ 20mm – 40mm.
  • Xích tải (Chain): Nếu dùng gầu tải dạng xích (cho vật liệu nặng/nhiệt độ cao), thường sử dụng xích con lăn tiêu chuẩn (xích đơn hoặc xích đôi) có bước xích (pitch) lớn từ 63mm đến 250mm.
  • Đường kính puli/đĩa xích: Puli đỉnh (chủ động) và puli đáy (bị động) thường có đường kính từ ∅250mm – ∅800mm tùy thuộc vào tốc độ và loại băng/xích sử dụng.

• Công suất motor (P): Thường từ 0.75 kW – 37 kW hoặc lớn hơn. Công suất được tính toán dựa trên tổng khối lượng vật liệu chứa trong các gầu đang đi lên trên hành trình thẳng đứng, cộng với lực ma sát hệ thống.
• Nguồn điện: Sử dụng điện công nghiệp 3 pha 380V / 50Hz để đảm bảo mô-men xoắn khởi động lớn khi gầu tải đang đầy liệu.
• Tỷ số truyền hộp giảm tốc: Giúp hạ tốc độ vòng quay của motor (thường từ 1450 vòng/phút) xuống tốc độ quay tối ưu của trục chủ động gầu tải (khoảng 40 – 90 vòng/phút).

• • Sử dụng bộ cấp liệu điều tốc (Feeder): Tuyệt đối không đổ vật liệu trực tiếp, ồ ạt từ silo vào chân gầu tải. Cần sử dụng kết hợp với máng rung, vít tải cấp liệu hoặc van xoay (rotary valve) được điều khiển bằng biến tần để khống chế dòng chảy vật liệu vào gầu luôn ổn định ở mức 75% – 85% thể tích gầu.
  • Lắp đặt cảm biến báo đầy (Choke Sensor): Bố trí cảm biến tiệm cận hoặc cảm biến màng ở vách đáy chân gầu. Khi liệu có dấu hiệu dâng cao quá mức an toàn, cảm biến sẽ lập tức gửi tín hiệu về tủ điều khiển PLC để tự động ngắt hệ thống cấp liệu phía trước, tránh tình trạng gầu bị chôn vùi gây cháy motor.

• • Đồng bộ Tốc độ và Biên dạng gầu:
    • • Tải ly tâm (Vật liệu khô rời, nhẹ như lúa gạo, hạt nhựa): Cần cài đặt tốc độ băng chạy nhanh (1.2 – 2.0 m/s) phối hợp với gầu múc lòng nông để lực ly tâm quăng liệu đi chính xác vào họng xả.
      • Tải trọng lực/liên tục (Vật liệu nặng, dạng bột hoặc dễ vỡ vụn): Cài đặt tốc độ chậm (0.5 – 1.0 m/s), các gầu múc dạng sâu xếp sát nhau để vật liệu trượt êm dọc theo lưng gầu trước và đi xuống máng xả.

  • Thiết kế vách hướng dòng: Góc nghiêng của máng xả liệu phải đạt tối thiểu từ 45° đến 60° (lớn hơn góc chảy tự nhiên của vật liệu) giúp lòng máng luôn thông thoáng, không bị đóng bám.

• • Bộ khóa chống quay ngược (Backstop): Được lắp tích hợp trực tiếp trên hộp số hoặc trục chủ động ở đỉnh. Trong trường hợp hệ thống đang đầy tải mà đột ngột mất điện, cơ cấu cơ học này sẽ khóa cứng trục, ngăn không cho hàng tấn vật liệu kéo tuột dây gầu chạy giật lùi xuống đáy gây hỏng hóc, kẹt cứng thiết bị.
  • Cảm biến chống lệch băng (Belt Alignment Switch): Đặt ở hai bên vách thân gầu. Khi dây băng hoặc xích tải có xu hướng chạy lệch tâm (dễ làm gầu múc va quệt vào thành vỏ hộp), dây băng sẽ chạm vào công tắc hành trình để dừng máy kịp thời nhằm căn chỉnh lại hệ thống căng gối đỡ.
  • Khớp nối thủy lực hoặc Biến tần (VFD): Giúp hệ thống gầu tải khởi động mềm (Soft Start), tăng mô-men xoắn từ từ khi máy đang mang tải nặng, giảm sốc cơ khí cho xích/băng và bảo vệ động cơ không bị quá dòng.

• • Ứng dụng thực phẩm, nông sản (Hạt điều, gạo, cà phê): Sử dụng gầu nhựa PP hoặc Nylon cao cấp có đặc tính bề mặt trơn nhẵn, chống bám dính tốt, trọng lượng nhẹ giúp giảm tải trọng tĩnh của toàn hệ thống, tiết kiệm đến 15% điện năng tiêu thụ.
  • Ứng dụng công nghiệp nặng, ma sát cao (Cát, xi măng, than đá, bụi đá): Sử dụng gầu thép đúc hoặc inox 304 vách dày, các cạnh viền múc được gia cường xử lý nhiệt để chịu mài mòn liên tục khi sục sạo lấy liệu ở đáy bồn.

1. 1. Khởi động không tải: Luôn bật cho gầu tải chạy ổn định trước, sau đó mới bắt đầu mở cửa xả liệu hoặc bật máy cấp liệu phía trước.
   2. Tắt máy dứt điểm: Khi muốn dừng hệ thống, phải khóa nguồn cấp liệu trước và đợi từ 3 – 5 phút cho gầu tải trút sạch toàn bộ lượng liệu còn tồn dư trong thân máy ra ngoài rồi mới ngắt điện motor gầu tải.
   3. Bảo trì định kỳ: Kiểm tra độ giãn của dây băng/xích hàng tuần để tiến hành siết vít tăng gối kịp thời, tránh hiện tượng chùng băng gây trượt puly.

Công ty TNHH Băng tải Thành Công

• • • Địa chỉ: 63 N, đường HT5, Khu phố 3, Phường Tân Thới Hiệp, TPHCM
    • Hotline: 0909 704 744 (Mr. Ngọc)
    • Email: info@bangtaithanhcong.com
    • website : www.bangtaithanhcong.com

Admin

Thanh Thanh

Quản lý R&D – Băng Tải Thành Công
Chuyên gia kỹ thuật với hơn 10 năm kinh nghiệm về cơ khí chế tạo & tự động hóa. Thanh Thanh là người đứng sau nhiều giải pháp tối ưu hóa hệ thống băng tải công nghiệp và chuyển giao công nghệ thông minh phù hợp xu hướng công nghiệp 4.0.

Xem thêm 460 bài viết